Νομοθεσία & κανονιστικό πλαίσιο

Κατευθυντήριες γραμμές ESMA για τον χαρακτηρισμό κρυπτοστοιχείων ως χρηματοπιστωτικών μέσων

ESMA75453128700-1323

Κριτήρια για το πότε ένα κρυπτοστοιχείο θεωρείται χρηματοπιστωτικό μέσο (άρα εμπίπτει στη MiFID II και όχι στο MiCA). Το περιεχόμενο υπερισχύει της ονομασίας ή της τεχνολογίας.

Τελευταίος έλεγχος: 4 Οκτωβρίου 2026 (TokenEstate — εκκρεμεί νομικός έλεγχος) · Επίσημη πηγή ↗

Κανονισμός για την πρόληψη της νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες (AMLR)

Κανονισμός (ΕΕ) 2024/1624

Ενιαίο ευρωπαϊκό εγχειρίδιο κανόνων AML/CFT που αντικαθιστά σε μεγάλο βαθμό τις εθνικές ρυθμίσεις, με υπόχρεες οντότητες μεταξύ άλλων τους παρόχους κρυπτοστοιχείων. Εφαρμόζεται από 10/7/2027.

Εφαρμογή: 10 Ιουλίου 2027 · Τελευταίος έλεγχος: 4 Οκτωβρίου 2026 (TokenEstate — εκκρεμεί νομικός έλεγχος) · Επίσημη πηγή ↗

Κανονισμός για τις αγορές κρυπτοστοιχείων (MiCA)

Κανονισμός (ΕΕ) 2023/1114

Ενιαίοι κανόνες σε όλη την ΕΕ για την έκδοση κρυπτοστοιχείων και τους παρόχους υπηρεσιών κρυπτοστοιχείων (CASPs). Δεν εφαρμόζεται σε κρυπτοστοιχεία που είναι χρηματοπιστωτικά μέσα. Πλήρης εφαρμογή από 30/12/2024· οι μεταβατικές περίοδοι για τους παρόχους έληξαν σε όλη την ΕΕ την 1/7/2026 (δήλωση ESMA 17/4/2026).

Εφαρμογή: 30 Δεκεμβρίου 2024 · Τελευταίος έλεγχος: 4 Οκτωβρίου 2026 (TokenEstate — εκκρεμεί νομικός έλεγχος) · Επίσημη πηγή ↗

Κανονισμός για τα στοιχεία που συνοδεύουν μεταφορές κεφαλαίων και κρυπτοστοιχείων

Κανονισμός (ΕΕ) 2023/1113

Επεκτείνει τον «κανόνα ταξιδιού» (travel rule) στις μεταφορές κρυπτοστοιχείων: οι πάροχοι πρέπει να διαβιβάζουν στοιχεία αποστολέα και δικαιούχου.

Εφαρμογή: 30 Δεκεμβρίου 2024 · Τελευταίος έλεγχος: 4 Οκτωβρίου 2026 (TokenEstate — εκκρεμεί νομικός έλεγχος) · Επίσημη πηγή ↗

Πιλοτικό καθεστώς για υποδομές αγοράς DLT (DLT Pilot Regime)

Κανονισμός (ΕΕ) 2022/858

Πιλοτικό καθεστώς για συστήματα διαπραγμάτευσης και διακανονισμού που βασίζονται σε τεχνολογία κατανεμημένου καθολικού, για tokenised χρηματοπιστωτικά μέσα υπό όρους και όρια.

Εφαρμογή: 23 Μαρτίου 2023 · Τελευταίος έλεγχος: 4 Οκτωβρίου 2026 (TokenEstate — εκκρεμεί νομικός έλεγχος) · Επίσημη πηγή ↗

Κανονισμός για τους παρόχους υπηρεσιών συμμετοχικής χρηματοδότησης

Κανονισμός (ΕΕ) 2020/1503

Ενιαίοι κανόνες για πλατφόρμες συμμετοχικής χρηματοδότησης επιχειρήσεων, με άδεια που ισχύει σε όλη την ΕΕ και κανόνες προστασίας επενδυτών. Σχετικός για projects ακινήτων που χρηματοδοτούνται από πολλούς συμμετέχοντες.

Εφαρμογή: 10 Νοεμβρίου 2021 · Τελευταίος έλεγχος: 4 Οκτωβρίου 2026 (TokenEstate — εκκρεμεί νομικός έλεγχος) · Επίσημη πηγή ↗

Κανονισμός για το ενημερωτικό δελτίο

Κανονισμός (ΕΕ) 2017/1129

Ορίζει πότε απαιτείται εγκεκριμένο ενημερωτικό δελτίο για δημόσια προσφορά κινητών αξιών, και τις σχετικές εξαιρέσεις. Αφορά δημόσια διάθεση tokens που είναι κινητές αξίες.

Εφαρμογή: 21 Ιουλίου 2019 · Τελευταίος έλεγχος: 4 Οκτωβρίου 2026 (TokenEstate — εκκρεμεί νομικός έλεγχος) · Επίσημη πηγή ↗

Οδηγία για τις αγορές χρηματοπιστωτικών μέσων (MiFID II)

Οδηγία 2014/65/ΕΕ

Το βασικό πλαίσιο για επενδυτικές υπηρεσίες και χρηματοπιστωτικά μέσα. Εφαρμόζεται σε tokens που λειτουργούν ως κινητές αξίες (π.χ. μετοχές SPV με δικαίωμα σε κέρδη): απαιτεί αδειοδοτημένους παρόχους και κανόνες προστασίας επενδυτών.

Εφαρμογή: 3 Ιανουαρίου 2018 · Τελευταίος έλεγχος: 4 Οκτωβρίου 2026 (TokenEstate — εκκρεμεί νομικός έλεγχος) · Επίσημη πηγή ↗

Οδηγία για τους διαχειριστές οργανισμών εναλλακτικών επενδύσεων (AIFMD)

Οδηγία 2011/61/ΕΕ

Ρυθμίζει τους διαχειριστές οργανισμών που συγκεντρώνουν κεφάλαια από πολλούς επενδυτές για να τα επενδύσουν σύμφωνα με καθορισμένη πολιτική — π.χ. σε χαρτοφυλάκιο ακινήτων.

Εφαρμογή: 22 Ιουλίου 2013 · Τελευταίος έλεγχος: 4 Οκτωβρίου 2026 (TokenEstate — εκκρεμεί νομικός έλεγχος) · Επίσημη πηγή ↗

Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς — αρμόδια αρχή

Η ελληνική αρχή εποπτείας της κεφαλαιαγοράς και, σύμφωνα με τον Ν. 5193/2025, κύρια αρμόδια αρχή για τους παρόχους υπηρεσιών κρυπτοστοιχείων. Δημοσιεύει μητρώα αδειοδοτημένων παρόχων και αποφάσεις.

Τελευταίος έλεγχος: 4 Οκτωβρίου 2026 (TokenEstate — εκκρεμεί νομικός έλεγχος) · Επίσημη πηγή ↗

Νόμος 5193/2025 — προσαρμογή στον κανονισμό MiCA

Ν. 5193/2025, ΦΕΚ Α' 56/11.04.2025, άρθρα 95–245 (όπως ισχύει)

Εθνικά μέτρα εφαρμογής του MiCA στην Ελλάδα. Ορίζει την Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς ως κύρια εποπτική αρχή για τους παρόχους υπηρεσιών κρυπτοστοιχείων, με αρμοδιότητες και για την Τράπεζα της Ελλάδος σε ορισμένες περιπτώσεις, και προβλέπει διοικητικές και ποινικές κυρώσεις για παροχή υπηρεσιών χωρίς άδεια.

Εφαρμογή: 11 Απριλίου 2025 · Τελευταίος έλεγχος: 4 Οκτωβρίου 2026 (TokenEstate — εκκρεμεί νομικός έλεγχος) · Επίσημη πηγή ↗